Marienburg.pl Strona Główna Marienburg.pl
Nasze Miasto, Nasza Pasja...

FAQFAQ  SzukajSzukaj  UżytkownicyUżytkownicy  GrupyGrupy
RejestracjaRejestracja  ZalogujZaloguj
 Ogłoszenie 

Ta witryna korzysta z plików cookie. Możesz wyłączyć ten mechanizm w ustawieniach przeglądarki.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz w naszej Polityce dotyczącej "cookies"


Poprzedni temat «» Następny temat
Toruń - dzwony w wieży ratusza
Autor Wiadomość
Hagedorn 
Administrator



Pomógł: 28 razy
Wysłany: Pią 24 Lip, 2009 22:53   Toruń - dzwony w wieży ratusza

Cytat:
W wieży toruńskiego Ratusza Staromiejskiego zachowały się cztery nowożytne dzwony autorstwa słynnych ludwisarzy: Daniela Tyma (jeden dzwon) i Michała Wittwercka (trzy dzwony).

Daniel Tym (Thieme), zapewne początkowo działał jako ludwisarz wędrowny, później aktywny był w Gdańsku, a po latach objął funkcję kierownika ludwisarni królewskiej w Warszawie, założonej w roku 1634, gdzie wykonywano działa, dzwony, naczynia, także dla odbiorców z terenów odległych od stolicy. Tymowi powierzono wykonanie tablic z napisami i figury króla Zygmunta III Wazy, umieszczonej na kolumnie przed Zamkiem Królewskim w Warszawie.

Michał Wittwerck, przedstawiciel słynnego gdańskiego rodu ludwisarskiego (wywodzącego się z początku XVII wieku), po okresie nauki u ojca otrzymał w 1700 roku tytuł mistrza, a w sześć lat później przejął jego warsztat. Był on autorem największej liczby prac pośród ludwisarzy gdańskich okresu nowożytnego. Co ciekawe - parał się on również działaniami zupełnie innego typu, a mianowicie pracami z zakresu inżynierii wodnej (projekty urządzeń wodociągowych dla miasta Gdańska).

Należy podkreślić, że dzieje dwóch spośród opisywanych czterech dzwonów są szczególne, bowiem bezpośrednio związane z historią stosunków wyznaniowych w osiemnastowiecznym Toruniu. Dzwony te: roboty Daniela Tyma (Thiema) - z roku 1648 oraz Michaela Wittwercka - z roku 1729, przeniesiono do Ratusza ze staromiejskiego kościoła ewangelickiego po wydarzeniach związanych z tumultem toruńskim (1724 r). Co ciekawe na nowym miejscu owe dzwony nadal spełniały swoje pierwotne funkcje liturgiczne. Stanowiły one własność staromiejskiej gminy ewangelickiej aż do czasu wybudowania wieży kościoła ewangelickiego przy Starym Rynku w 1899 roku, kiedy to zostały wykupione przez miasto.

Mimo znacznej różnicy czasu powstania, obydwa dzwony mają czaszę o tulipanowym kształcie, o proporcjach charakterystycznych dla wyrobów siedemnastowiecznych, czyli średnicy dolnej zbliżonej do wysokości dzwonu. Analogiczne proporcje, kompozycja dekoracji, wymiary, pozwalają wysnuć ostrożne przypuszczenie, że być może dzwon Wittwercka wykonany został na wzór starszego egzemplarza z 1648 roku.

Bogata dekoracja dzwonu Tyma świadczy o wysokich umiejętnościach mistrza. Na szczególną uwagę zasługują precyzyjnie modelowane plakiety, przedstawiające Chrystusa Zmartwychwstałego, św. Jana Chrzciciela – patrona Starego Miasta Torunia, Matkę Boską z Dzieciątkiem na ręku, a także medalion z herbem i napisem: MIT/ GOTES HÜLFE/ .GOS MICH./ D.AN/ 16../ TIEM.

Dzwon wykonany przez Michaela Wittwercka w 1729 roku, ozdobiony jest m. in. cytatem z Psalmu 112: SIT NOMEN DOMINI BENEDICTUM ANNO 1729, który mistrz szczególnie sobie upodobał, medalionem z herbem Torunia podtrzymywanym przez anioła oraz sygnaturą mistrza: DIVINO/ AVXILIO FVDIT/ .ME.MICHAEL/ WITTWERCK/ GEDANI - analogiczną jak na dzwonach zegarowych.

Dwa dzwony zamówione przez Radę Miejską specjalnie do wieży ratuszowej to: duży dzwon – godzinowy oraz mały – kwadransowy, stanowiące część wieżowego czasomierza, ulokowanego w tym miejscu w roku 1728. Wykonane zostały przez Michaela Wittwercka, odpowiednio: w roku 1728 oraz na przełomie lat 1728 i 1729. Swobodne tłumaczenie tekstów umieszczonych na dzwonach brzmi następująco: dzwon godzinowy - SWOBODNIE ROZBRZMIEWAJĄCY DZWON PRZEZ OKROPNY SZWEDZKI OGIEŃ ZOSTAŁ UNICESTWIONY (1703) ZNÓW WRÓCIŁ CZAS, KIEDY DŹWIĘCZY ŻYJĄCY W NICH GŁOS (1728); CZŁOWIECZE, PAMIĘTAJ, ŻE UMRZESZ; dzwon kwadransowy - RADA MIEJSKA ODNOWIŁA W BARDZO KRÓTKIM CZASIE (1728).

Obydwa dzwony reprezentują typ nazywany cymbałowym, jako że nieruchoma podczas dzwonienia czasza uderzana była młotem. Czasze obu zabytków mają kształt tulipanowy, o proporcjach charakterystycznych dla wyrobów osiemnastowiecznych, to jest o średnicy dolnej większej od wysokości.

Toruńskie dzwony Wittwercka są wyjątkowe ze względu na swój świecki charakter, wiadomo bowiem, iż mistrz Michael wykonywał przede wszystkim dzwony dla budowli sakralnych.

O autorce: mgr Katarzyna Kluczwajd, historyk sztuki, jest kustoszem w Muzeum Okręgowym w Toruniu. Pracuje w Ratuszu Staromiejskim, zajmuje się Działem Rzemiosł Artystycznych.


poniżej zdjęcia dwóch dzwonów, które zrobiłem w maju.

toruń 01.jpg
Plik ściągnięto 4567 raz(y) 77,3 KB

toruń 02.jpg
Plik ściągnięto 4567 raz(y) 86,2 KB

toruń 03.jpg
Plik ściągnięto 4567 raz(y) 62,82 KB

toruń 11.jpg
Plik ściągnięto 4567 raz(y) 55,38 KB

_________________

 
 
Wyświetl posty z ostatnich:   
Odpowiedz do tematu
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach
Nie możesz załączać plików na tym forum
Możesz ściągać załączniki na tym forum
Dodaj temat do Ulubionych
Wersja do druku

Skocz do:  

Powered by phpBB modified by Przemo © 2003 phpBB Group